- Zmiany w §10 ust. 4 pkt 3 oraz ust. 4b i 4c – zmiany dot. oznaczenia TP
Zgodnie z projektowaną zmianą kod TP będzie mieć zastosowanie do transakcji z podmiotami powiązanymi, o ile łączna kwota należności ogółem w ramach świadczeń wynikających z realizacji jednej umowy, niezależnie od ilości jednostkowych zamówień i wystawionych dowodów sprzedaży, przekroczy kwotę 15 000 zł lub jej równowartość wyrażoną w walucie obcej. W naszej ocenie wprowadzenie warunku kwotowego odnoszącego się do wartości umowy nie jest zmianą upraszczającą, a wręcz utrudniającą podatnikom stosowanie kodu TP.
W naszej ocenie zaproponowana koncepcja jest bardzo podobna do obowiązującej do końca października 2019 r. koncepcji „jednolitej gospodarczo transakcji” funkcjonującej na potrzeby odwrotnego obciążenia w handlu produktami elektronicznymi (art. 17 ust. 1d ustawy o VAT). Jak wiemy, definicja jednolitej gospodarczo transakcji budziła liczne wątpliwości interpretacyjne, szczególnie w przypadku występowania umów ramowych (co jest standardem w przypadku transakcji pomiędzy podmiotami powiązanymi) czy w przypadku zmiany wartości umów. Definicja ta była również przedmiotem wyjaśnień ze strony Ministerstwa Finansów.
W związku z powyższym, w naszej ocenie, jeżeli intencją Ministerstwa Finansów jest ułatwienie podatnikom stosowania kodu TP, bezzasadne wydaje się stosowanie koncepcji, która w przeszłości stwarzała już wiele problemów u podatników. Zdecydowanie prostszym wydaje się zastosowanie rozwiązania, które funkcjonuje już na potrzeby mechanizmu podzielonej płatności tj. odwołanie się do wartości brutto faktury.
W związku z powyższym, sugerujemy zmianę projektowanego brzmienia §10 ust. 4 pkt 3 oraz ust. 4b rozporządzenia w sposób następujący:
- 10 ust. 4 pkt 3:
„dostawy towarów lub świadczenia usług dla podmiotu powiązanego, udokumentowane fakturą, w której kwota należności ogółem przekracza kwotę 15 000 zł lub jej równowartość wyrażoną w walucie obcej, przy czym do przeliczania na złote kwot wyrażonych w walucie obcej stosuje się zasady przeliczania kwot stosowane w celu określenia podstawy opodatkowania – oznaczenie „TP”’
- 10 ust. 4b:
„Za dostawę towarów lub świadczenie usług dla podmiotu powiązanego, o których mowa w ust. 4 pkt 3, uznaje się dostawy towarów lub świadczenia usług, gdy między nabywcą a dokonującym dostawy towarów lub usługodawcą istnieją powiązania, o których mowa w art. 32 ust. 2 pkt 1 ustawy.”
- Zmiany w §10 ust. 4 pkt 13 oraz § 11 ust. 2 pkt 2 – zmiany dot. oznaczenia MPP
Zgodnie z projektowaną zmianą, oznaczenie MPP miałoby dotyczyć „transakcji objętych mechanizmem podzielonej płatności”, czyli nie tylko objętych obowiązkiem stosowania tego mechanizmu, ale też i tych, w przypadku których zastosowano mechanizm podzielonej płatności na zasadzie dobrowolności. Niestety w naszej opinii sformułowania zawarte w projekcie rozporządzenia dotyczące oznaczania faktur kodem MPP zarówno po stronie podatku należnego jak i naliczonego są niejednoznaczne.
Po pierwsze, nie pozwalają one jednoznacznie stwierdzić, jak sprzedawca i nabywca powinni oznaczyć faktury kodami MPP, w przypadku, gdy:
- sprzedawca dobrowolnie zawarł na fakturze słowa „mechanizm podzielonej płatności”, a nabywca wiedząc, że transakcja nie podlegała obowiązkowi podzielonej płatności, nie zapłacił z użyciem tego mechanizmu, tylko w sposób „tradycyjny”.
- sprzedawca nie zawarł na fakturze słów „mechanizm podzielonej płatności”, wiedząc, że transakcja nie podlegała obowiązkowi podzielonej płatności, a nabywca mimo to zapłacił z użyciem tego mechanizmu.
Jak rozumiemy intencją Ministerstwa było, aby:
- w sytuacji nr 1 sprzedawca oznaczył swoją fakturę kodem MPP, natomiast nabywca nie stosowałby tego oznaczenia,
- w sytuacji nr 2 sprzedawca nie oznaczałby swojej faktury kodem MPP, natomiast nabywca miałby obowiązek taki kod zastosować.
Oznaczałoby to jednak systemowe zaakceptowanie istnienia rozbieżności pomiędzy kodem MPP stosowanym przez sprzedawcę i przez nabywcę. W naszej ocenie taka sytuacja znacznie obniżyłaby wartość analityczną takich nieporównywalnych ze sobą plików JPK, co rodziłoby z kolei wątpliwości co do w ogóle zasadności i celowości oznaczania faktur kodem MPP w JPK.
Ponadto, nowe brzmienie przepisów rodzi wątpliwości po stronie nabywcy w sytuacji, w której termin zapłaty przypada po terminie złożenia pliku JPK za miesiąc w którym odliczono podatek VAT z faktury – np. termin płatności przypada 60 dni od daty faktury. W tej sytuacji bowiem nabywca, na moment składania pliku JPK może jeszcze nie wiedzieć czy za daną fakturę zapłaci z użyciem mechanizmu podzielonej płatności. Brak takiej wiedzy może wynikać nie tylko z braku decyzji nabywcy na ten moment, ale także ze zmiany okoliczności – np. nabywca może sam otrzymać płatność z zastosowaniem mechanizmu podzielonej płatności i może zmienić zdanie, chcąc wykorzystać środki zgromadzone na rachunku VAT. Z zaproponowanego brzmienia przepisów można wysnuć wniosek, iż w każdym przypadku rozbieżności pomiędzy oznaczeniem MPP zastosowanym w JPK a faktycznym sposobem w jakim została zrealizowana płatność, nabywca będzie musiał dokonać korekty JPK. Taki efekt byłby jednak sprzeczny z celem wprowadzanych zmian, jakim miało być uproszczenie wypełniania pliku JPK.
Na koniec chcielibyśmy zwrócić uwagę, iż jeżeli intencją Ministerstwa Finansów było ujęcie w danych, które Ministerstwo Finansów otrzymuje, wszystkich faktur w stosunku do których mechanizm podzielonej płatności został zastosowany dobrowolnie, to zwracamy uwagę, iż podobny efekt Ministerstwo Finansów mogłoby osiągnąć poprzez analizę dziennych zestawień transakcji dotyczących rachunków podmiotów kwalifikowanych przekazywanych na potrzeby funkcjonowania systemu STIR. Każdy przelew wykonany z wykorzystaniem mechanizmu podzielonej płatności zawiera bowiem wskazanie NIPu sprzedawcy oraz faktury lub okresu, którego dotyczy. W ten sposób zautomatyzowane powiązanie danego przelewu z fakturą lub fakturami wystawionymi przez sprzedawcę nie powinno nastręczać większych problemów.
Mając na uwadze powyższe problemy dotyczące oznaczania faktur kodem MPP, jak również wskazaną powyżej możliwość gromadzenia danych o przelewach wykonanych z wykorzystaniem mechanizmu podzielonej płatności za pośrednictwem innego, bardziej wiarygodnego systemu, sugerujemy całkowite odejście od oznaczania faktur kodem MPP w plikach JPK.
