PublikacjeDziennik Gazeta Prawna

10/05/2017

Bez zgodności i bez oszustwa

ROZLICZENIA

Przyczyną niezgodności plików JPK_VAT z deklaracjami podatkowymi mogą być przepisy, a nie błąd bądź celowe działanie podatnika – potwierdziło MF w odpowiedzi na pytanie DGP

Chodzi o niezgodności, o których Ministerstwo Finansów poinformowało jeszcze przed długim weekendem majowym. Na ich usunięcie dało podatnikom czas do 10 maja, czyli do jutra.

Był to pierwszy komunikat tego rodzaju. Najpierw MF przeanalizowało dane za luty za pomocą elektronicznego narzędzia ANALIZATOR_JPK, a następnie powiadomiło o stwierdzonych rozbieżnościach. Nie zgadzały się:

● dane w otrzymanych od podatników plikach JPK_VAT i deklaracjach złożonych za ten sam okres,

● kwoty transakcji wykazanych przez podatników i ich kontrahentów w plikach JPK_VAT.

Zdarzyło się również, że kupujący uwzględnili w plikach JPK_VAT faktury wystawione przez podmioty, które nie były czynnym podatnikiem VAT.

Zaraz po opublikowaniu komunikatu podatnicy dostali e-mailem powiadomienia zaczynające się od słów: „Ministerstwo Finansów Departament Poboru Podatków uprzejmie informuje, że w wyniku przeprowadzonych – w złożonym przez Panią/Pana/Państwa Jednolitym Pliku Kontrolnym [dalej: JPK] za luty 2017 r. – czynności analitycznych stwierdzono niezgodności pomiędzy (…)”.

W powiadomieniach była też prośba o zmianę lub uzupełnienie danych poprzez skorygowanie pliku JPK oraz deklaracji VAT.

Ministerstwo dało na to czas do 10 maja 2017 r. Ostrzegło zarazem, że będzie monitorować, czy i jak podatnik zastosuje się do otrzymanego powiadomienia.

Najpierw należny, potem naliczony

Redakcja DGP spytała MF, jak liczne były przypadki tych niezgodności i czy nie wynikają one z samych rozbieżności w przepisach ustawy o VAT. Zasadą jest bowiem, że podatek należny powstaje już w momencie dokonania dostawy towaru lub wykonania usługi, natomiast podatek naliczony od tych transakcji może być wykazany dopiero, gdy nabywca otrzyma fakturę. Co więcej, nabywca może odliczyć VAT naliczony nie tylko w miesiącu otrzymania faktury, ale nawet w kolejnych dwóch okresach rozliczeniowych (art. 86 ust. 11 ustawy o VAT).

Czy zatem wykryte rozbieżności nie wynikają z prostego, matematycznego porównania kwot VAT należnego po stronie sprzedawcy oraz VAT naliczonego po stronie nabywcy w tym samym okresie rozliczeniowym? – spytaliśmy.

W odpowiedzi MF przyznało, że faktycznie jest to jedną z przyczyn niezgodności. „W tego rodzaju przypadkach nie ma potrzeby korygowania przez podatnika deklaracji czy pliku JPK_VAT, a wystarczające będą wyjaśnienia złożone w tym zakresie we właściwym urzędzie skarbowym obsługującym podatnika” – dodało MF.

Dodatkowe, zbędne obowiązki

– Trudno oceniać pozytywnie narzędzie analityczne, które informuje o „niezgodnościach” wynikających z podstawowych zasad rozliczania podatku u sprzedawcy i nabywcy – komentuje Jarosław Ziółkowski, doradca podatkowy w Independent Tax Advisers Doradztwo Podatkowe. Podkreśla, że sytuacja, w której sprzedawca deklaruje VAT należny wcześniej niż nabywca podatek naliczony, jest jak najbardziej prawidłowa i bardzo często spotykana. – Trudno więc zrozumieć, dlaczego podatnicy mają ją wyjaśniać w urzędzie skarbowym – stwierdza ekspert.

Dodaje, że składanie wyjaśnień to kolejny czasochłonny obowiązek dla pracowników działów księgowych. – Na dodatek jest to obowiązek niemający praktycznego znaczenia, skoro fiskusa należy informować o rozbieżnościach, które nie są wynikiem błędów w rozliczeniu podatku – mówi Ziółkowski.

Podobnego zdania jest Marcin Sidelnik, dyrektor w dziale doradztwa podatkowego w PwC. Zwraca też uwagę na niefortunny termin poinformowania przez MF o wynikach weryfikacji plików JPK_VAT. Komunikat resortu ukazał się bowiem pod koniec kwietnia, tuż przed długim weekendem majowym. – To dało firmom odpowiednio mniej czasu na korektę rozliczeń bądź tłumaczenie się z innych „nieprawidłowości”. Na dodatek wiele z nich wcale nie wynika z błędnych rozliczeń podatników – komentuje ekspert.

Z informacji MF wynika, że stwierdzone niezgodności dotyczą w sumie kilku procent podmiotów, które złożyły plik JPK_VAT za luty 2017 r. „Nie jest to zatem kwestia setek tysięcy przedsiębiorców” – podkreśliło MF. ⒸⓅ